हेमा भट्ट,कार्तिक २२
कञ्चनपुर – विदेशमा रोजगारी खोज्नुभन्दा आफ्नै देशमा श्रम, सीप र लगानी गरेर केही गर्नुपर्छ भन्ने सकारात्मक सोचका साथ व्यवसायमा लागेका कञ्चनपुरको कृष्णपुर नगरपालिका-७, शान्तिपुरका रमेश विष्ट अहिले समस्यामा परेका छन्। लामो समयदेखि सञ्चालन गर्दै आएको उनको बंगुरपालन व्यवसायमा बंगुर मर्न थालेपछि उनी चिन्तित बनेका छन्।
२०७५ साल मंसिर २२ गतेदेखि रोमन माछापालन तथा बंगुरपालन व्यवसाय सञ्चालन गर्दै आएका विष्टको फार्ममा रहेका ८ वटा बंगुरमध्ये २०८३ कात्तिक २० गतेदेखि बंगुर मर्न थालेका हुन्। प्राप्त विवरणअनुसार हालसम्म ५ वटा बंगुर मरिसकेका छन्। जसमध्ये दुईवटा आज बिहान मरेका हुन् भने बाँकी तीनवटा बंगुरको अवस्था पनि जोखिमपूर्ण रहेको बताइएको छ।
करिब १० वर्षदेखि बंगुरपालन व्यवसायमा सक्रिय विष्टले विदेश पलायन हुनुभन्दा आफ्नै देशमा सम्भावना खोज्नुपर्छ भन्ने सोचका साथ मेहनत गर्दै आएका छन्। स्थानीय स्तरमै रोजगारी र आम्दानीको आधार निर्माण गर्ने उद्देश्यले सुरु गरेको व्यवसायमा यस्तो समस्या आएपछि उनको मेहनत र लगानी दुवै जोखिममा परेका छन्।
बंगुर मर्नुको वास्तविक कारण भने खुल्न सकेको छैन। रोगको पहिचान, संक्रमणको अवस्था र थप क्षति हुन नदिन तत्काल प्राविधिक जाँच तथा उपचार आवश्यक देखिएको छ।
विष्टको यो समस्या एउटा किसानको व्यक्तिगत समस्या मात्र होइन, स्वदेशमै कृषि तथा पशुपालन व्यवसाय गरेर आत्मनिर्भर बन्न खोजिरहेका युवाले भोग्न सक्ने चुनौतीको उदाहरण पनि हो।
राज्यको साथ र प्राविधिक सहयोग आवश्यक:कृषि तथा पशुपालनलाई आत्मनिर्भर अर्थतन्त्रको आधार मान्दै आएको राज्यले विष्टजस्ता मेहनती किसानलाई समस्यामा पर्दा समयमै साथ दिन आवश्यक छ। स्थानीय सरकार, पशु सेवा शाखा तथा सम्बन्धित निकायले तत्काल फार्मको स्थलगत निरीक्षण गरी बंगुरको नमुना परीक्षण, रोग पहिचान, उपचार र आवश्यक प्राविधिक परामर्श उपलब्ध गराउनुपर्ने देखिन्छ।
त्यसैगरी रोग नियन्त्रणका उपाय, जैविक सुरक्षा, खोर व्यवस्थापन तथा सम्भावित आर्थिक क्षति न्यूनीकरणमा पनि सम्बन्धित निकायले सहयोग गर्न सक्छन्। आवश्यकताअनुसार राहत तथा व्यवसाय पुनःस्थापनाका सम्भावनाबारे समेत स्थानीय सरकारले ध्यान दिनु सकारात्मक हुनेछ।
विदेश होइन, आफ्नै देशमा केही गर्नुपर्छ भन्ने सोच बोकेर श्रम गरिरहेका रमेश विष्टको प्रयासलाई निरुत्साहित हुन नदिनु आजको आवश्यकता हो। किसानलाई व्यवसाय सुरु गर्न प्रोत्साहन गर्नु मात्रै पर्याप्त हुँदैन, संकट पर्दा संरक्षण र सहयोग गर्नु पनि राज्यको जिम्मेवारी हो।
विष्टको व्यवसायमा देखिएको समस्या समयमै समाधान होस्, बाँकी बंगुरको जीवन सुरक्षित रहोस् र स्वदेशमै उद्यम गर्ने उनको सपना निरन्तर अघि बढोस्। यही अपेक्षा स्थानीय समुदाय र सरोकारवाला निकायसँग गरिएको छ।
